ANTİK ÇAĞDAN İTİBAREN KENT FORMU ANLATISININ SİLİFKE ÖRNEKLEMİ ÜZERİNDEN DEĞERLENDİRİLMESİ
Silifke Kent Formu
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.18290083Anahtar Kelimeler:
Kent formu, kentsel morfoloji, kent tarihi, SilifkeÖzet
İnsanoğlunun varoluşuyla birlikte anlam kazanan kent kavramı kent formunun kavramsal olarak tartışılmasının ötesinde öncelikle anlaşılması gereken en önemli olgudur. Her kentin benzer bileşenleri bulunmakla birlikte her kentin özgün yönleri onu diğerlerinden farklı kılar. Tarım devriminin başlamasıyla yerleşik hayata geçilmesi kentlerin şekillenmesine de öncülük etmiştir. Bir kenti şekillendiren birçok bileşen bulunması, kent formunu anlayabilmek için birçok disiplinin bir arada çıkarımlar yaptığı çoklu disiplinli bir araştırma alanı oluşturur. Kentlerin belirlenmesinde hatta öncelikli olarak bir kent alanının yaşamak için seçim sebebi olmasındaki öncelikli etken o kentin coğrafyasıdır. İnsan, zaman ve mekan kavramı üçgeninde gelişen teoriler süreç içerisinde tarihsellikle bütünleşmiş tarih bilimini şekillendirmiş ve devamında ortaya çıkan mühendislik, mimarlık, arkeoloji içerikli birçok bilim dalı kentleri çeşitli yönleriyle ele almıştır. Bazen bir iktidar mücadelesi, bazen bir yönetim şekli, bazen sadece hayatta kalabilme çabasıyla şekillenen kentler her bir parçasıyla insan ve zamanla bütünleşik gelişir. Bu çalışmanın temelini kent formlarını ve kentlerin tarihi süreç içerisinde gelişim, değişim ve dönüşüm çabalarına etki eden etkenleri betimsel olarak anlamak oluşturur. Çalışmanın kapsamın tarihi süreçte ortaya çıkan çeşitli kent formları anlatılmış ve bir kentin oluşum felsefesine de ayrıca değinilmiştir. Çalışmanın sonucunda yaşadığımız kentlere dair fikir sahibi olarak, özellikle çok katmanlı kentlerde ortaya çıkan kentsel planlama kararlarına, tarihi çevre koruma bilinciyle destek verebilmek ve kentlerin geleceğine dair fikirler geliştirebilmek hedeflenmiştir.
Referanslar
Keleş, R., 100 Soruda Türkiye'de Şehirleşme, Gerçek Yayınevi, Ankara, 1973; 7.
Sencer, Y., Türkiye'de Kentleşme, Kültür Bakanlığı Yayını, Ankara, 1979; 9.
Tekkanat, S. S., Türkmen, S. N., Tarih boyunca kent formlarının biçimlenişi üzerine bir inceleme, Aksaray Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 10(4), 2018; 107-124.
Aktüre, S., Anadolu’da bronz çağı kentleri. Tarih Vakfı Yurt Yayınları, İstanbul, 1997; 78.
Aykın, E., Çizgilerle Tarsus’tan Anamur’a. T.C. Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara, 2001; 5.
Uçar, A., Temettuat defterlerine göre 19. yüzyılda Silifke, İstanbul Silifke Kültür ve Yardımlaşma Derneği Kültür Yayınları, İstanbul, 2009; 11, 40.
Gürtürk, S., Silifke tarihi, Can Matbaası, Ankara, 1987; 17, 42, 49.
Aykaç, R., Silifke kalesinin kazıları sonucunda ortaya çıkan yerleşim dokusu, Yayımlanmamış Doktora Tezi, T.C. Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sanat Tarihi Anabilim Dalı, Konya, 2018.
Yalçın, A., Geç devir Osmanlı Silifke’si (1860 – 1904), Taşeli Ofset, Silifke, 2024; 5, 7.
Mansel, A. M., Maarif vekilliği antikiteler ve müzeler direktörlüğü anıtları koruma kurulu, Silifke Kılavuzu. Maarif Matbaası, İstanbul, Sayı:8, 1943; 5.
Cahen, C., Osmanlılardan önce Anadolu, Tarih Vakfı Yurt Yayınları, İstanbul, 2000; 73.
Aydınoğlu, Ü., Mersin arkeolojik kültür envanteri (Mersin ilinde tescili yapılmış sit / anıtlar), T.C. Mersin Valiliği, Mersin, 2007; 32.
Bütün, Y., Dünden bugüne yaşadığımız kente dair, Sesimiz Ofset, Silifke, 2005; 65.
Aktan, E. Ö., Kent biçimi–ulaşım etkileşimine ilişkin (tarihsel ve güncel) yaklaşımlar ve İstanbul örneği, Doktora Tezi, Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul, 2006.
Spreiregen, P. D., The architecture of towns and cities, McGraw-Hill, USA, 1965.
Yenice, M. S., Kentsel planlama sürecinde Konya kent formunun gelişimi üzerine bir araştırma, Yüksek lisans tezi, Selçuk Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Konya, 2005.
Bayhan, İ. H., Şehir planlaması, İstanbul, 1969.
Morris, A. E. J., History of urban form-before the ındustrial revolutions, Longman Scientific & Technical, New York, 1994.
Evliyâ Çelebi, Evliyâ Çelebi seyahatnâmesi. Cilt 9, çev. S. A. Kahraman, Y. Dağlı, R. Dankoff, 162, İstanbul, 2005.
Yalçın, A., Silifke’de sosyo ekonomik ve kentsel gelişme (16. yüzyıldan 19. yüzyıla), Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi (KMÜ EF AD), 4(1), 2021; 149, 155.
Laborde, L., Voyage De L’Asie Mineure, 120-132, Paris, 1838.
Keil, J., Wilhelm A., Monumenta Asiae Minoris Antiqua. Vol. III: Denkmäler aus dem rauhen-Kilikien, MAMA III, Manchester University Press, Manchester, 1931.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2026 International Journal of Art, Fashion, Music and Design

Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License ile lisanslanmıştır.